

















Hoe is gedrag te onderzoeken?
Aangezien een gokverslaving veel verschillende effecten kan hebben, is dit natuurlijk helemaal waar. Hoewel ruim 80% van de mensen verplichte limieten een goede zaak vinden, worden stellingen over hoogte van limieten negatief ontvangen. Dezelfde limieten voor iedereen, vaste limieten of limieten op basis van je inkomen worden allemaal door ongeveer de helft van de mensen afgewezen. De groepen die het er wel mee eens zijn, of het weinig uitmaakt, zijn ongeveer even groot.
Oud-Kamervoorzitter Khadija Arib kreeg in het onderzoek naar mogelijk grensoverschrijdend gedrag pas inzage op locatie in de anonieme brieven aangeboden nadat zij een advocaat in de arm had genomen. Daarnaast lijken antwoorden in het onderzoek vaak willekeurig uitgesplitst naar alle Nederlanders, online spelers en offline spelers. Dit maakt de resultaten soms moeilijk te interpreteren of te vergelijken met andere vragen. Cruks, het uitsluitingsregister waar je een gokstop kan nemen, scoort qua onbekendheid net iets hoger (78%), maar nog niet zo slecht als Stichting AGOG (88%). Als we naar niet-online spelers en niet-spelers kijken, daalt naamsbekendheid van beide organisaties tot bijna 0.
Floor van Bakkum, woordvoerder van Jellinek Zorg en te horen in aflevering 3 van de podcast ‘De CasinoChaos’, waarschuwt voor de invloed van dark patterns in legale online casino’s. In het filmpje van de Consumentenbond zegt ze te schrikken van de subtiele technieken waarmee goksites spelers aanzetten om langer door te spelen en meer te storten. Ze noemt het “zorgwekkend” dat spelers die vrijwillig hun limiet instellen, nauwelijks ondersteuning krijgen van casino’s die wél onder toezicht staan van de Kansspelautoriteit.
Helaas vinden we in dit hoofdstuk ook veel interessante vragen die ze niet ook aan online spelers gesteld lijken te hebben. Vrezen voor schorsingNa het voorval was het onduidelijk of er een extra gele kaart aan het adres van Vaessen zou komen. De KNVB bevestigde donderdagochtend dat deze er niet meer zal komen. Maar inmiddels meldt de aanklager betaald voetbal dus dat er een vooronderzoek is gestart naar het gedrag van de doelman tijdens het opstootje.
Deel via:
Er zijn veel andere manieren waarop je data kunt verzamelen, afhankelijk van je onderzoeksgebied en -onderwerp. Je kunt observeren terwijl dat waarin je geïnteresseerd bent daadwerkelijk plaatsvindt, maar het is ook mogelijk om na afloop te observeren op basis van videobeelden. Met descriptieve (beschrijvende) of correlationele designs kun je een goed beeld krijgen van eigenschappen, trends en relaties (in de “echte” wereld). Je kunt echter geen conclusies trekken over causaliteit, omdat een correlatie geen causaliteit impliceert. Kwantitatieve onderzoeksmethoden zijn vaak minder flexibel, omdat je de variabelen en hypothesen al uitwerkt voordat je begint met de dataverzameling.
Bepaalde gedragingen lijken gerelateerd te zijn aan slechtere of juist betere prestatie. Ontwijkgedrag is geassocieerd met slechtere prestatie, terwijl juist het omgekeerde—rustig de tijd nemen voor een penalty—een voorspeller is van een betere score. Verder lopen bepaalde sporters (en teams) extra risico om slecht te presteren onder druk. Dit zijn met name de spelers (en teams) die een hoge publieke status genieten.
Daarom is eigen onderzoek naar het gedrag van jouw doelgroep zo belangrijk, net als het vooraf testen van interventies. Door participanten te observeren, kun je in een natuurlijke omgeving data verzamelen zonder variabelen te beïnvloeden. Je kunt bijvoorbeeld eigenschappen, gedragingen of interacties observeren zonder gebruik te hoeven maken van vaak onbetrouwbare zelfbeoordelingen (zelfrapportages).
Uiteindelijk voelt een ruime meerderheid van de spelers zich goed geïnformeerd over de risico’s en de helft over de winkansen van de verschillende spellen. Als we deze antwoorden echter per leeftijdsgroep bekijken, zien we een groot verschil tussen jong en oud, hoe ouder hoe wijzer lijkt het. In totaal heeft 8% van de Nederlanders in de afgelopen 12 maanden online gegokt. Als we bedenken dat er 14,7 miljoen volwassen Nederlanders zijn, betekent dit een totaal van bijna 1,2 miljoen online spelers.
Zij zouden misschien wel het meeste baat hebben bij trainingen waarin de druk wordt verhoogd, zelfs als de wedstrijddruk niet volledig wordt nagebootst. Ons Nederlands elftal zou misschien wel zo’n training kunnen gebruiken. Deze gegevens zijn gevoelig en moeten daarom goed beschermd worden. De Wet op de kansspelen verplicht vergunninghouders al om geanonimiseerde gegevens over speelgedrag beschikbaar te stellen voor onderzoek naar kansspelverslaving. Echter, deze informatie richt zich vooral op verslaving en is niet altijd geschikt voor onderzoeken naar andere aspecten van kansspelen.
Analyses die nodig zijn voor beleidsontwikkeling zijn nu dan ook lastig te maken. Immers, als een team de topfavoriet is, is alles minder dan de eindoverwinning een groot verlies. Ook hier heeft Jordet (2009b) onderzoek naar gedaan, door te kijken naar de relatie tussen de status van het team en hun prestatie.
Nieuwe meting modernisering kansspelbeleid
Dit leidde tot beperkende maatregelen, waaronder een verbod op rolmodellen en uiteindelijk een verbod op ongerichte reclame. Omdat het beleid bleef veranderen tijdens de evaluatie, onderzochten wij de impact hiervan op het evaluatieproces en adviseerden we over de meest geschikte manier om de Wet Koa alsnog goed te kunnen evalueren. De Kansspelautoriteit (Ksa) heeft verzamelde (gepseudonomiseerde) spelersdata gebruikt om indicatoren van risicovol gokgedrag in kaart te kunnen brengen. Met de uitkomsten van het onderzoek kan de toezichthouder de verschillende vergunninghouders onderling vergelijken op andere vlakken dan alleen extreme verliezen.
Zo is het bijvoorbeeld van belang dat je data anonimiseert en beveiligd opslaat. Ook is het verstandig om regelmatig een back-up van je data te maken, zodat je deze niet verliest. Vervolgens is het belangrijk om te bepalen hoe je je data gaat opslaan en organiseren. Als je observaties gebruikt, kun je bijvoorbeeld bepalen welk type gedraging je telt.
Waar de tienduizenden lopende claims uit de podcast ‘De CasinoChaos’ vooral gericht zijn op illegaal aanbod zonder vergunning, richt de Consumentenbond zich op vergunde partijen die alsnog misleiden. CasinoZorgplicht heeft inmiddels een interviewverzoek ingediend bij de Consumentenbond om deze mogelijke koers richting juridische stappen verder te verhelderen. Je krijgt een nieuwe afspraak om te bespreken of er iets ontdekt is met het onderzoek.
Hierbinnen scoren vooral het feit dat voetbal teveel tijd kost (35,6%) en een (aanstaand) ouderschap (33,4%) een grote rol. Daarnaast doen ook blessures vaak beslissen om de schoenen aan de wilgen te hangen. Wat betreft reclame kunnen we kort zijn, ondanks de strengere regels zag meer dan de helft van de mensen de maand voorafgaand aan het onderzoek nog gokreclame op internet. Op sociale media komen mensen minder gokreclame tegen, hier spant TikTok met 38% de kroon. YouTube, Facebook en Instagram scoren iets lager met respectievelijk 33, 31 en 28%. Al met al gaf twee procent van de spelers aan dat ze daadwerkelijk in de problemen zijn gekomen door gokken en nog eens drie procent dat ze risico op problemen hebben gelopen.
tools om inzichten in gedrag toe te passen
Daarom is onderzoek nodig naar welke data wél beschikbaar is of hoe data wél bruikbaar en beschikbaar gemaakt kan worden. We vertrouwen erop dat je jouw leeftijd naar waarheid hebt geselecteerd. Je bevestigt verder dat je je bewust bent van de risico’s van online kansspelen en dat je niet bent uitgesloten van deelname aan online kansspelen (CRUKS).
Donkere wolk boven Real Madrid: UEFA opent onderzoek naar vier (!) spelers
Opvallende bevindingen tonen aan dat ’s nachts spelen doorgaans wordt beschouwd als een sterke indicator voor risicovol gokgedrag. Kansspelen zijn spellen waarbij het winnen (gedeeltelijk of volledig) afhangt van toeval. Uit het hierboven genoemde onderzoek blijkt dat de meeste mensen deelnamen aan loterijen (56%), gevolgd door krasloten (19%), bingo (6%) en sportweddenschappen (5%). Kansspelen zijn in Nederland legaal, maar bedrijven die ze aanbieden, moeten wel beschikken over een vergunning.
Mensen
Vaak bestaan er al gestandaardiseerde meetinstrumenten waarvan de betrouwbaarheid en validiteit reeds zijn vastgesteld. Als je niet zeker weet welke methoden het meest geschikt zijn voor jouw onderzoeksdesign, kun je inspiratie opdoen door literatuur te lezen over jouw onderzoeksgebied. Ook is het verstandig om bij twijfel goed te overleggen met je begeleider, zodat je zeker weet dat je bruikbare data verzamelt.
- De BIN NL publicatie ‘Hoe is gedrag te onderzoeken’ (2019) biedt een behulpzaam overzicht voor wie gedragsonderzoek wil inzetten.
- Bij iedere fase van je onderzoeksdesign moet je je afvragen of je wetenschappelijk onderbouwde keuzes praktisch gezien haalbaar zijn.
- Kwantitatieve onderzoeksdesigns kunnen worden verdeeld in vier soorten.
- Tot slot is het belangrijk om te weten wat de onderzoekers ‘niet-spelers’ noemen.
Het is natuurlijk ook maar een schermpje waar je makkelijk snel door kunt klikken, bovendien weet je als nieuwe speler misschien niet precies wat het is of hoe het werkt, je wil gewoon zo snel mogelijk spelen. Met jouw keuze bevestig je dat je bewust bent van de risico’s van online kansspelen en je momenteel niet bent uitgesloten van deelname aan kansspelen bij online kansspelaanbieders. Op onze site vind je informatie over kansspelen en is het niet mogelijk om voor echt geld te gokken.
Om valide en betrouwbare resultaten te verzamelen, is het van belang dat je meetinstrumenten zorgvuldig ontworpen en voldoende getest zijn. Zorg ervoor dat je alle participanten volgens hetzelfde protocol test. Je kunt er ook voor kiezen om bestaande materialen te gebruiken of aan te passen.
Door de anonimiteit kunnen we het gedrag van spelers bij verschillende aanbieders niet volgen, wat belangrijk is om te begrijpen hoe wijzigingen in wetten en regels invloed hebben op spelersgedrag. Om goed beleid te ontwikkelen, is monitoring van spelersdata nodig. Vergunninghouders voor online kansspelen registreren data over o.a.
De titel ‘‘Perspectief van Nederlanders op kansspelen” is op zich een goede titel, maar kan natuurlijk niet de hele inhoud dekken. Het perspectief is hoe mensen ergens tegenaan kijken, maar in dit onderzoek gaat het voor een groot deel ook om hoe mensen vanuit dat perspectief handelen. Er is dus een boel interessante en belangrijke informatie in dit rapport te vinden. Het promotieonderzoek in samenwerking met Amsterdam UMC start pas na de zomervakantie, maar Jeroen Hairwassers van Fontys Economie Tilburg is al een poosje bezig met gesubsidieerd onderzoek naar online gokken.
In alle gevallen is het belangrijk om vast te stellen welke methoden het meest geschikt (en haalbaar) zijn om je onderzoeksvraag te beantwoorden. Als je gedrag onderzoekt, begrijp je beter waarom mensen zich op een bepaalde manier gedragen. Je krijgt eerst uitleg over hoe je een onderzoek naar gedrag opzet en waar je allemaal aan minimum storting casino’s moet denken. In februari 2024 hebben het Trimbos-instituut en Verslavingskunde Nederland een schriftelijke reactie gegeven op ons onderzoeksrapport.
In je aanpak geef je aan hoe je onderzoek gaat doen, net als in je onderzoeksopzet. Met een goed opgesteld onderzoeksplan, bestaande uit je onderzoeksopzet en probleemanalyse, kun je ervoor zorgen dat je onderzoeks- en analysemethoden passen bij je onderzoeksdoelen. Zo kan een begeleider beoordelen of je onderzoek goed in elkaar zit voordat je begint met het daadwerkelijke onderzoek.
De Kansspelautoriteit controleert of vergunninghouders zich aan alle regels houden en pakt illegale bedrijven aan. Ook de vertrouwelijkheid van informatie die in veel integriteitskwesties geldt, is volgens hem een probleem. Zo hanteren private onderzoeksbureaus veelal de regel dat de beschuldigde alleen op het kantoor van het onderzoeksbureau de klachten kan inzien.
FCUpdate.nl is een toonaangevende website voor het laatste voetbalnieuws. De website onderscheidt zich met live verslagen uit de Eredivisie, Premier League, La Liga, Bundesliga, Serie A, Ligue 1, Champions League, Europa League en Conference League. Buiten het live voetbal om gaat speciale aandacht uit naar nieuws over de Eredivisie, transfers en interessante video’s.
